การศึกษาในยุคปัจจุบันให้ความสำคัญกับผู้เรียนเป็นศูนย์กลางสำหรับการเรียนการสอนทันตแพทยศาสตร์สิ่งที่ช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจได้ลึกที่สุดคือการได้เรียนรู้จากสถานการณ์จริงของผู้ป่วย

รองศาสตราจารย์ ดร. ทันตแพทย์สมศักดิ์ ไมตรีรัตนะกุล รองคณบดีฝ่ายการศึกษาก่อนปริญญา และอาจารย์ทันตแพทย์ประจำภาควิชาวิทยาระบบบดเคี้ยว คณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ได้มีความตั้งใจเป็น “ครู” มาตั้งแต่สำเร็จการศึกษา และทำหน้าที่สอนมาเป็นเวลาประมาณ 33 ปี ทั้งนักศึกษาระดับก่อนปริญญาและหลังปริญญา

โดยใช้ “กรณีผู้ป่วยจริง” เป็น “จุดเริ่มต้นของการเรียนรู้” เพื่อให้นักศึกษาได้เห็นว่าผู้ป่วยที่มีอาการคล้ายกัน อาจมีสาเหตุแตกต่างกัน การรักษาที่ดีต้องเริ่มจากการรับฟัง ดังเช่นงานวิจัยที่ศึกษาผู้ป่วยซึ่งเชื่อว่า “ความผิดปกติของขากรรไกร” เกิดจาก “การอ้าปาก” เป็นเวลานานระหว่างทำฟัน ซึ่งสะท้อนว่าทันตแพทย์ต้องดูแลทั้ง “ด้านการรักษา” และ “ความรู้สึกของผู้ป่วย” ไปพร้อม ๆ กัน

“ที่ดีใจ คือ เวลาเห็นลูกศิษย์ทำวิจัยจนเสร็จ  สำเร็จการศึกษาตามเวลา และสอบได้วุฒิบัตร จริง ๆ เกิดจากความมุมานะพยายามของลูกศิษย์เอง อาจารย์เป็นเพียงผู้ถ่ายทอดวิชาและให้กำลังใจ” รองศาสตราจารย์ ดร. ทันตแพทย์สมศักดิ์ ไมตรีรัตนะกุล กล่าว

ในด้านการพัฒนาการศึกษา รองศาสตราจารย์ ดร. ทันตแพทย์สมศักดิ์ ไมตรีรัตนะกุล มีส่วนร่วมในงาน “หลักสูตรทันตแพทยศาสตรบัณฑิต” ของคณะฯ ทั้ง “หลักสูตรไทย” และ “หลักสูตรนานาชาติ” และดูแล “โครงการมหิดลวิทยาจารย์” ซึ่งมุ่งพัฒนาอาจารย์รุ่นใหม่ ทั้งยังได้รับการ “รับรองสมรรถนะความเป็นอาจารย์” ระดับ Senior Fellow จาก Higher Education Academy สหราชอาณาจักร และระดับที่ 3 ตามกรอบมาตรฐานวิชาชีพอาจารย์ Thailand-PSF

ผลงานด้านวิชาการที่นำไปสู่ประโยชน์ต่อผู้ป่วย ได้แก่ การออกแบบ “อุปกรณ์ป้องกันการนอนกรน” ซึ่งมหาวิทยาลัยมหิดลได้รับ “สิทธิบัตรการออกแบบผลิตภัณฑ์” เมื่อปี 2568 เพื่อเป็นทางเลือกในการดูแลผู้ที่มี “ปัญหานอนกรน” และ “ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ”

นอกจากนี้ รองศาสตราจารย์ ดร. ทันตแพทย์สมศักดิ์ ไมตรีรัตนะกุล เคยดำรงตำแหน่งประธาน Neuroscience Scientific Group ของสมาคมวิจัยทางทันตกรรมนานาชาติ (IADR) และทำวิจัยร่วมกับนักวิจัยจาก สหรัฐอเมริกา เนเธอร์แลนด์ ฟินแลนด์ และญี่ปุ่น

รองศาสตราจารย์ ดร. ทันตแพทย์สมศักดิ์ ไมตรีรัตนะกุล มองว่า ไม่เพียงงานสอนที่อยู่ในความรับผิดชอบ แต่ครอบคลุมทั้งงานวิจัย งานบริหาร และงานดูแลผู้ป่วย ทว่ายังคงเป็นความเป็นครู จึงเป็นกำลังใจให้อาจารย์ทุกท่านที่ทุ่มเทกับหน้าที่ดังกล่าว ซึ่งไม่ได้เป็นเพียงความสำเร็จของบุคคลเดียว แต่เป็นของคณะทันตแพทยศาสตร์มหาวิทยาลัยมหิดล คณาจารย์ บุคลากรทุกท่าน และลูกศิษย์ทุกรุ่น

รองศาสตราจารย์ ดร. ทันตแพทย์สมศักดิ์ ไมตรีรัตนะกุล จะเข้ารับรางวัลมหาวิทยาลัยมหิดล ประจำปีการศึกษา 2568 ประเภทดีเด่นเฉพาะทาง สาขาความเป็นครู ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตรให้แก่ผู้สำเร็จการศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล ปีการศึกษา 2568 ในวันจันทร์ที่ 5 ตุลาคม 2569 ณ หอประชุมมหิดลสิทธาคาร มหาวิทยาลัยมหิดล

ติดตามข่าวสารที่น่าสนใจจากมหาวิทยาลัยมหิดลได้ที่ https://mahidol.ac.th

Cr: ภาพจากคณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล

สัมภาษณ์ และเขียนข่าวโดย ฐิตินวตาร ดิถีการุณ นักประชาสัมพันธ์ (ชำนาญการ) โครงการงานประชาสัมพันธ์ภายใน / พันธกิจพิเศษ งานสื่อสารองค์กร กองบริหารงานทั่วไป สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยมหิดล โทร. 0-2849-6208