เชื้อดื้อยาเริ่มต้านยาปฏิชีวนะด่านสุดท้าย

นักวิจัยพบเชื้อ Pseudomonas aeruginosa เริ่มพัฒนาการกลายพันธุ์ที่ทำให้ดื้อต่อยาปฏิชีวนะด่านสุดท้ายอย่าง ceftazidime-avibactam แม้การกลายพันธุ์ดังกล่าวอาจทำให้เชื้อกลับไวต่อยาปฏิชีวนะรุ่นเก่าบางชนิด


ผลการศึกษาที่ตีพิมพ์ในวารสาร Microbiology Spectrum พบว่า เชื้อแบคทีเรีย Pseudomonas aeruginosa ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของการติดเชื้อในโรงพยาบาล เริ่มพัฒนาการกลายพันธุ์ที่ทำให้ดื้อต่อยาปฏิชีวนะ ceftazidime-avibactam (CZA) ซึ่งถือเป็นหนึ่งในยาด่านสุดท้ายสำหรับรักษาการติดเชื้อที่ดื้อยาหลายชนิด


นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยถงจี้ ประเทศจีน ศึกษาผู้ป่วยอาการวิกฤต 2 ราย และพบว่าเชื้อมีการกลายพันธุ์ของเอนไซม์เป็นชนิด KPC-71 และ KPC-78 ทำให้สามารถหลบเลี่ยงฤทธิ์ของ avibactam ซึ่งเป็นสารสำคัญที่ช่วยยับยั้งกลไกดื้อยาของแบคทีเรีย ส่งผลให้ประสิทธิภาพของ CZA ลดลง นักวิจัยระบุว่า การกลายพันธุ์ดังกล่าวทำงานร่วมกับกลไกดื้อยาตามธรรมชาติของเชื้อ ทำให้กำจัดเชื้อได้ยากยิ่งขึ้น โดยเฉพาะเชื้อสายพันธุ์ ST463 ซึ่งกำลังสร้างความกังวลในจีน เนื่องจากก่อโรครุนแรง แพร่เชื้อได้ดี และดื้อต่อยาหลายชนิด


แต่ผลแลกเปลี่ยนที่น่าสนใจคือ เชื้อที่ดื้อ CZA กลับมีความไวต่อยาปฏิชีวนะกลุ่มคาร์บาพีเนม (Carbapenem) รุ่นเก่าบางชนิด เช่น imipenem และ meropenem มากขึ้น ซึ่งอาจเปิดโอกาสให้นำยากลุ่มนี้กลับมาใช้รักษาผู้ป่วยได้ในอนาคต แม้นักวิจัยเตือนว่ายังพบการกลายพันธุ์ดังกล่าวเพียง 2 ราย และจำเป็นต้องศึกษาต่อ แต่ผลการค้นพบสะท้อนให้เห็นว่า เชื้อแบคทีเรียสามารถปรับตัวเพื่อหลบหลีกยาปฏิชีวนะได้อย่างต่อเนื่อง ขณะเดียวกันก็ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการเฝ้าระวังการดื้อยาและการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างเหมาะสม เพื่อชะลอการเกิดเชื้อดื้อยารุ่นใหม่ในโรงพยาบาล

 


ข้อมูลจาก : https://lifeboat.com/blog/2026/07/a-last-resort-antibiotic-is-losing-the-battle-against-a-dangerous-hospital-bug